Σάββατο του Λαζάρου, Μεγάλη Εβδομάδα και Ανάσταση

    Χαιρετίσματα και ασπασμούς σε όλους τους αναγνώστες του ιστολογίου. Σάββατο του Λαζάριου σήμερα, 31 Μαρτίου 2018. Η ανάσταση του Λαζάρου από τον Χριστό περιγράφεται στο κατά Ιωάννην Ευαγγέλιον. Ακολουθεί η Κυριακή των Βαϊων και η Μεγάλη Εβδομάδα της καθολικής Χριστιανοσύνης. Κατόπιν, θα λέγαμε ότι η ανάσταση του Χριστού αποτελεί το κομβικότερο σημείο της χριστιανικής πίστης.

    Ο άγιος Γρηγόριος ο Θεολόγος, στον λόγο του «Εις το άγιον Πάσχα», περιγράφει την χριστιανική ζωή και το χριστιανικό ιδεώδες που θα πρέπει κανονικά να τηρείται όλο τον χρόνο από τους χριστιανούς και όχι μόνο τις ημέρες της Σαρακοστής.

   Προτρέπονται οι χριστιανοί να αγκαλιάσουν όλους τους συνανθρώπους τους, συμπεριλαμβανομένων όσων τους μισούν. Η ανάσταση του Θεανθρώπου συγχωρεί τα πάντα. Η ανάσταση μετά από μία πτώση, μετά από μία πίκρα ή έναν δυνατό πειρασμό, η ανάσταση ως έμπρακτο προσωπικό βίωμα του καθενός προσφέρει νέες προοπτικές και διαστάσεις στην έννοια της ελευθερίας και των κοινωνικών σχέσεων. Δεν έχει να κάνει με κοσμικές μικροπολιτικές και ιδιοτελείς σκοπιμότητες ή συναλλαγές.

     Στόχος του χριστιανού στην πνευματική του πορεία οφείλει να είναι η ομοίωση με τον Χριστό και η μίμηση του βίου του. Τα κριτήρια είναι πάντα βιβλικά. Είναι ένας βίος με στοιχεία συνεχούς προσφοράς και διακονίας προς τον συνάνθρωπο.

Καλό Πάσχα και καλή Ανάσταση σε όλους!

Εις το άγιον Πάσχα

«Ἀναστάσεως ἡμέρα, καὶ ἡ ἀρχὴ δεξιὰ, καὶ λαμπρυνθῶμεν τῇ πανηγύρει, καὶ ἀλλήλους περιπτυξώμεθα· εἴπωμεν, ἀδελφοὶ, καὶ τοῖς μισοῦσιν ἡμᾶς, μὴ ὅτι τοῖς δι' ἀγάπην τι πεποιηκόσιν, ἢ πεπονθόσι· συγχωρήσωμεν πάντα τῇ ἀναστάσει· δῶμεν συγγνώμην ἀλλήλοις…  Γενώμεθα ὡς Χριστὸς, ἐπεὶ καὶ Χριστὸς ὡς ἡμεῖς· γενώμεθα θεοὶ δι' αὐτὸν, ἐπειδὴ κἀκεῖνος δι' ἡμᾶς ἄνθρωπος. Προσέλαβε τὸ χεῖρον, ἵνα δῷ τὸ βέλτιον· ἐπτώχευσεν, ἵν' ἡμεῖς τῇ ἐκείνου πτωχείᾳ πλουτήσωμεν· δούλου μορφὴν ἔλαβεν, ἵνα τὴν ἐλευθερίαν ἡμεῖς ἀπολάβωμεν· κατῆλθεν, ἵν' ὑψωθῶμεν· ἐπειράσθη, ἵνα νικήσωμεν· ἠτιμάσθη, ἵνα δοξάσῃ· ἀπέθανεν, ἵνα σώσῃ· ἀνῆλθεν, ἵν' ἑλκύσῃ πρὸς ἑαυτὸν κάτω κειμένους ἐν τῷ τῆς ἁμαρτίας πτώματι. Πάντα διδότω τις, πάντα καρποφορείτω τῷ δόντι ἑαυτὸν λυτρὸν ὑπὲρ ἡμῶν καὶ ἀντάλλαγμα· δώσει δὲ οὐδὲν τοιοῦτον οἷον ἑαυτὸν τοῦ μυστηρίου συνιέντα, καὶ δι' ἐκεῖνον πάντα ὅσα ἐκεῖνος δι' ἡμᾶς γενόμενον».

 

Η επιστολή αγιότητας - υπ΄αριθμόν 101 του αγίου Γρηγορίου Θεολόγου

       Μόνο εντυπωσιασμένος μπορεί να δηλώσει κανείς αφότου έχει διαβάσει την συγκεκριμένη επιστολή. Επιστολή αγιότητας. Είχα διαβάσει και άλλα έργα του αγίου Γρηγορίου, έχοντας σταχυολογήσει την σοφία του, αλλά πραγματικά μετά από το διάβασμα αυτής της επιστολής τον παραδέχτηκα θεολογικά. Είναι άγιος για μένα. Και μόνο αυτή η επιστολή αρκούσε για να ανακηρυχθεί ο Γρηγόριος άγιος και διδάσκαλος της καθολικής Εκκλησίας.

         Μετρημένη και γραμμένη όπως πρέπει, με επιχειρηματολογία θεϊκής έμπνευσης. Πραγματικά δεν ξέρω να εξηγήσω το πως, αλλά ακράδαντα πιστεύω ότι αυτή η επιστολή γράφτηκε υπό την επίρροια του αγίου Πνεύματος ή από κάποια θεία έμπνευση. Μάλλον είχε έλλαμψη - φωτισμό ο άγιος Γρηγόριος την ώρα που έγραφε την επιστολή. Ο ελιγμός και η λεπτότητα της σκέψης του είναι πρωτοφανής και θα τον ζήλευε ακόμη και ένας αρχαίος φιλόσοφος.

        Η επιστολή δεν καταδικάζει μόνο το βασικό δόγμα του Απολλιναρίου, ότι τον ανθρώπινο νου κατέλαβε στον Χριστό η θεότητα, ο Λόγος, αλλά στρέφεται και εναντίων όσων διαχωρίζουν τον Χριστό σε δύο υιούς, ίσως μία πρώιμη μορφή Νεστοριανισμού από την Αντιοχειανή σχολή σκέψης στους κόλπους της Εκκλησίας.

  

        Ο Γρηγόριος προτρέπει τους Απολλιναριστές να μην κρίνουν τα πράγματα που αφορούν την Χριστολογία αποκλειστικά υπό την σωματική - υλική σκοπιά. Ένα δοχείο δεν πρόκειται να χωρέσει δύο δοχεία, ούτε ένα σώμα δύο σώματα. Αν δουν όμως νοητά και ασώματα - πνευματικά τα πράγματα θα κατανοήσουν ότι ένα σπίτι για παράδειγμα, χωράει και το φως του ηλίου και μια μικρή λάμψη ταυτόχρονα, θέλοντας με αυτό το επιχείρημα να υπονοήσει ότι και ο Χριστός χώρεσε και τον Λόγο και τον ανθρώπινο νου στην υπόστασή του. Τα θεία πρέπει να τα θεωρούμε ασώματα και πνευματικά.

       Επίσης για να καταρρίψει το επιχείρημα του Απολλιναρίου από την ρίζα του, ότι δύο τέλεια δεν μπορούν από τη φύση τους να ενωθούν και να γίνουν ένα ον, ο Γρηγόριος υποστηρίζει ότι η τελειότητα ενός όντος έχει πάντα να κάνει σε σχέση με κάτι άλλο. Ο νους του ανθρώπου είναι τέλειος ως προς την ψυχή και το σώμα, όχι όμως ως προς τον Θεό Λόγο, ο οποίος υπερέχει κατά πολύ του ανθρώπινο νου. Συνεπώς στην ουσία δεν πρόκειται για ένωση δύο τέλειων όντων (Λόγος + νους). Προτείνει επομένως μία αναθεώρηση της τελειότητας, πάντα σε σχέση με κάτι άλλο και με αυτόν τον τρόπο διασπά το δόγμα των Απολλιναριστών περί της μη ένωσης δύο τέλειων όντων σε μία υπόσταση.

       Η επιστολή 101 του Γρηγορίου Θεολόγου είναι επίσημα αναγνωρισμένη από την Σύνοδο της Εφέσου (431).

Απόσπασμα Επιστολής 101 πρὸς Κληδόνιον πρεσβύτερον:

...Ἀλλ' οὐκ ἐχώρει, φησί, δύο τέλεια. Οὐδὲ γάρ, εἴπερ σωματικῶς σκοπεῖς. Ἀγγεῖον γὰρ μεδιμναῖον οὐ χωρήσει διμέδιμνον, οὐδὲ σώματος ἑνὸς τόπος δύο ἢ πλείω σώματα· εἰ δὲ ὡς νοητὰ καὶ ἀσώματα, σκόπει ὅτι καὶ ψυχὴν καὶ λόγον καὶ νοῦν καὶ Πνεῦμα ἅγιον ὁ αὐτὸς ἐχώρησα καὶ πρὸ ἐμοῦ τὸν Πατέρα καὶ τὸν Υἱὸν καὶ τὸ ἅγιον Πνεῦμα ὁ κόσμος οὗτος, τὸ ἐξ ὁρατῶν λέγω καὶ ἀοράτων σύστημα. Τοιαύτη γὰρ ἡ τῶν νοητῶν φύσις, ἀσωμάτως καὶ ἀμερίστως καὶ ἀλλήλοις καὶ σώμασι μίγνυσθαι. Ἐπεὶ καὶ φωναὶ πλείους ἀκοῇ μιᾷ χωρηταί, καὶ ὄψεις πλειόνων τοῖς αὐτοῖς ὁρατοῖς, καὶ ὀσφραντοῖς ὄσφρησις, οὔτε τῶν αἰσθήσεων στενοχωρουμένων ὑπ' ἀλλήλων ἢ ἐκθλιβομένων, οὔτε τῶν αἰσθητῶν ἐλαττουμένων τῷ πλήθει τῆς ἀντιλήψεως.